Yüksek Fırın Nedir ?

Sıvı pik demir elde etmek amacı ile demir esaslı hammaddelerin (demir cevheri) yakıtlar, redükleyiciler (kok, kömür gaz vb.) ve flakslar (cüruf yapıcılar) ile birlikte şarj edilip ergitildiği fırınlara yüksek fırın denilmektedir. Yüksek fırınlar yapısı itibariyle 30-90 m yükseklikte ve 250-850 m³ iç hacimde olabilir. Fırının iç kısmı yüksek sıcaklıklara dayanması için ateş tuğlası da denilen refrakter malzemeyle örülür. Dış kısmı ise çelik sac levhalarla kaplıdır. Bunlarla beraber yüksek fırınlarda verimliliği artırmak ve parçaların ömürlerini uzatmak amacıyla soğutma sistemleri de vardır ve genellikle su kullanılır.

  

Yüksek Fırın Kısımları;

  • Boğaz
  • Gövde
  • Bel
  • Karın
  • Hazne

 

Fırın üst kısmı: Genel anlamda fırının şarj edilmesi için gerekli sistemlerin yer aldığı kısımdır. Bu kısımda silo, çan ya da çansız tepe sistemleri mevcuttur. Yüksek fırın şarj edilirken gaz çıkışını engellemek amacıyla çan kapakları kullanılır ve üst kısımda sıcaklık yaklaşık 200-250 ⁰C civarındadır.

 

Gövde: Şarj edilen malzemelerin ve gazın ısınmaları sonucu hacimleri artar. Bu sebeple hareketlerinin kolay olması için gövde çapı aşağı doğru genişler.

 

Bel bölgesi: Fırının en geniş bölgesidir. Bu bölgede metal ve cüruf ergimeye başlar ve hacimlerinde azalma görülür.

 

Karın: Bel bölgesinden sonra gelen ve daralmaya başlayan kısımdır. Üst kısmı bel bölgesi ile, alt kısmı ise hazne ile birleşmektedir. Fırın hacmi burada küçültülmüştür. Bunun sebebi ise kısmi ergitmenin sağlanmasıdır.

 

Hazne: Fırının alt kısmında silindirik bir biçimde olup pik demir ve cürufun toplandığı yerdir. Hazne kısmında pik demir ve cürufu boşaltmak için delikler vardır. Yoğunluk farklarından dolayı üst delikten cüruf, daha aşağıdaki delikten ise sıvı pik demir boşaltılır.

 

 

Halil BÖREK

Metalurji ve Malzeme Mühendisliği

Manisa Celal Bayar Üniversitesi

 

 

Kaynak: Bartın Üniversitesi, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Ders Notları, Demir Çelik Üretimi Sunum 2.

0

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir