Serbest Radikal Polimerizasyonu Nasıl Gerçekleşir ?

Eşleşmemiş elektron içeren, elektriksel olarak nötral serbest radikallerle ısı veya ışık yoluyla başlatılan polimerizasyona “serbest radikal polimerizasyonu” denir. Serbest radikal polimerizasyonu üç aşamadan oluşur: Başlama, büyüme ve sonlanma.

 

Başlama

Monomer moleküllerinin ısı, ışık, fotokimyasal, radyokimyasal veya çeşitli başlatıcılarla aktifleştirilerek radikal haline dönüştürülmesi olayıdır. Bu olayın gerçekleşmesi için dibenzoil peroksit ve potasyum persülfat gibi anorganik ve organik peroksitler, azobisizobütironitril gibi diazo bileşikleri, redoks başlatıcılar, t-bütilhidroperoksit gibi hidroperoksit, t-bütilperbenzoat gibi perester başlatıcılara ihtiyaç duyulur. Bunlardan en yaygın kullanılanı benzil peroksittir. Başlatıcı reaksiyon ortamında sıcaklığın etkisi ile serbest radikallere ayrılır. Meydana gelen serbest radikal, monomer molekülü ile reaksiyona girer ve yeni bir serbest radikal monomeri oluşur.

 

 

 

Büyüme

Başlama basamağında meydana gelen radikal, monomer moleküllerinin katılması ile büyür. Çoğalma reaksiyonunda yüzlerce, bazen binlerce monomer birimi zincire katılabilir. Polimerizasyon ilerledikçe monomer sayısı azalır, molekül büyür ve ağırlığı artar. Bu sebeple ortamdaki radikaller sönümlenmeye başlar.

 

 

 

Sonlanma

Sonlanma, radikaller arasındaki biyomoleküler (iki parçacığın çarpışmasını içerir) bir reaksiyonla radikal merkezlerin birbirlerini yok etmesi biçiminde olur. Ortamdaki radikaller çeşitli yollarla, örneğin dallanma, çift bağ oluşturma veya başka bir radikal reaksiyona girerek sönümlenir ve polimerizasyon işlemi tamamlanır.

 

 

 

Selin Nur TUKELMAN

Metalurji ve Malzeme Mühendisliği

Marmara Üniversitesi

 

 

Kaynaklar

  • baskent.edu.tr, Polimerler.
  • Doç. Dr. Mustafa ÇAKIR, POLİMER İŞLEME TEKNOLOJİSİ VE UYGULAMALARI DERS NOTLARI.
  • acikadres.ankara.edu.tr, KYM 445 Polimerlerin Sentezi (Katılma).
  • itu.edu.tr, 2364.
  • abs.mehmetakif.edu.tr,  D007_322.
0

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir