Hafızalı Metal Nedir ?

Nitinol, nikel ve titanyum alaşımıdır. 1300 °C ergime noktasına ve 6,45 gr/cm3 yoğunluğuna sahiptir. Nitinol tel dışarıdan bakıldığında diğer teller gibi bükülebilir yapıdadır fakat onu diğer tellerden ayıran özellik ise hafızalı olmasıdır. Hafızalı alaşımlar süper esneklik gösterirler. Hafif ve güçlü malzemelerdir. Şekil hafızasına sahip alaşım kompozisyonlarına örnek olarak; Ni-Ti, Mn-Cu,  Ni-Mn-Ge, Cu-Al-Ni, Au-Cd, Cu-Zn-Al verilebilir. 

Hafızalı metalleri büker veya sıkarsanız sadece ısıtarak eski şekline döndürebilirsiniz. Şekil hafızalı alaşımlar martensit ve östenik olarak 2 faza sahiptir. Düşük sıcaklıklarda martensit, yüksek sıcaklıklarda östenik şeklini alırlar. Martensit formunda olan hafızalı metaller kolayca deforme olabilirler. Alaşım ısıtıldıkça östenik fazına geçer. Östenik fazında ise hafızalı metal deforme olmadan önceki orijinal şekline döner. Şekil alma ısıtılarak olduğu gibi soğutularak da çift taraflı olabilir.

Şekil hafızalı alaşımlar yapı malzemeleri, elektronik cihazlar, uzay araçları, gözlük, telefon antenleri ve hatta sihirbazların elleriyle büktükleri kaşıkların yanı sıra biyouyumlulukları sayesinde tıbbi malzemelerde, implant ve kalp stentlerinde kullanılır. 

 

 

Seray BOZKURT

Metalurji ve Malzeme Mühendisliği

Manisa Celal Bayar Üniversitesi

 

 

Kaynaklar

  • explainthatstuff.com, How Shape Memory Works.
  • Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Makine Yük. Müh. Kemal NURVEREN, Doktora Tezi, NiTi Alaşımında Şekil Hafıza Etkisinin İyileştirilmesi.
  • wikipedia.org, Şekil Hafızalı Alaşım.
1+

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir